تمرکززدایی در نظام‌های آموزشی به‌عنوان یکی از رویکردهای مهم اصلاحات آموزشی، با هدف افزایش کارآمدی، پاسخ‌گویی و انعطاف‌پذیری مدارس مورد توجه بسیاری از کشورها قرار گرفته است. این مقاله با هدف مرور و تحلیل تجربیات کشورهای مختلف در زمینه تمرکززدایی آموزشی انجام شده است. پژوهش حاضر با رویکرد مروری–تحلیلی و با استفاده از روش تحلیل اسناد و مطالعات تطبیقی، به بررسی سیاست‌ها، الگوها و پیامدهای تمرکززدایی در نظام‌های آموزشی منتخب می‌پردازد. بدین منظور، گزارش‌ها و پژوهش‌های منتشرشده درباره اصلاحات آموزشی در کشورهایی نظیر فنلاند، آلمان، انگلستان، ایالات متحده آمریکا و برخی کشورهای در حال توسعه مورد بررسی قرار گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که تمرکززدایی در اشکال مختلفی همچون تمرکززدایی اداری، مالی و آموزشی اجرا شده و میزان موفقیت آن به زمینه‌های فرهنگی، ساختار حکمرانی و میزان آمادگی نهادهای محلی بستگی دارد. همچنین، نتایج حاکی از آن است که تمرکززدایی می‌تواند به ارتقای مشارکت ذی‌نفعان، بهبود کیفیت تصمیم‌گیری و افزایش نوآوری آموزشی منجر شود؛ هرچند در صورت فقدان چارچوب‌های نظارتی و حمایت‌های لازم، ممکن است به نابرابری‌های آموزشی دامن بزند. در مجموع، بهره‌گیری هوشمندانه از تجربیات بین‌المللی می‌تواند راهنمای مناسبی برای سیاست‌گذاران آموزشی در طراحی و اجرای الگوهای بومی تمرکززدایی باشد.